Türk Fetih Sürecinde Nazilli ve Çevresi (XI.-XV. Yüzyıllar Arası)

Dünyada her toplum belli bir kültüre sahiptir ve hiçbir toplum yoktur ki belirli bir kültürün mirasçısı olmasın. Nazilli ve çevresinde yaşayan Türk toplumu da önemli bir tarihi kültürel mirasa sahiptir. Nazilli ve çevresinde Türkistan’da doğan Türk kültürü özellikle X. yüzyılda yaygın bir şekilde Türklerin İslamiyet’i kabul etmesi ile XI. yüzyılda Türk kimliği ve İslam dinine sahip bir millet olarak Anadolu’yu yurt edinmeye ve vatanlaştırmaya başlamıştır. Bu kitapta XI. yüzyıldan itibaren Nazilli ve çevresinin Türk-İslam kimliği kazanmaya başladığı tarihi serüvenini okuyacaksınız. Çalışma, XI. yüzyıldan XIV. yüzyılın sonlarına kadar olan süreçte Türkleşme ve İslamlaşma ile bu kültürel değişimi ele almaktadır. Bölgenin tarihi, coğrafyası kültürel değişimin önemli dönem noktaları anlatılarak Nazilli ve çevresindeki vatanlaşma süreci ve kültürel değişim okuyucuya sunulacaktır. Günümüzde Nazilli ve çevresinde yaşayan milletimizin her ferdi Cumhuriyetimizin 100. yılında yaklaşık 1000 yıldır bu topraklarda nasıl var olduğumuzu ve hangi kültürel mirasın varisleri olduğunu fark edecektir. Böylece okuyucu tarih ve kültür bilinci ile millî, manevi değerlerine ve kültürel mirasına daha çok sahip çıkmaya çalışacak ve kültürel mirasıyla gurur duyarak bu mirası korumak için elinden geleni yapmaya çalışacaktır. Ancak ifade etmeliyiz ki Karl Popper’ın dediği gibi “bir kitap hiçbir zaman bitirilemez; üzerinde çalışılırken, elimizden çıkardığımız anda onu olgunlaşmamış bulacak kadar bir şeyler öğreniriz.” Bu nedenle bu eser de saha çalışmaları devam ettikçe ortaya çıkan yeni bilgi, belge ve bulgularla tamamlanmaya devam edecektir. Bunun için yüzey çalışmalarımızda tespit edilen yeni bilgiler ve bulgular içeren eserlerimizin diğer serileri tamamlandıkça yayınlanacaktır. Bu konuda desteklerinden dolayı Nazilli Belediye Başkanı Kürşat Özcan’a, çalışma ekibimizde yer alan Doç. Dr. Ali İhsan Yapıcı’ya, Sanat tarihçisi Nazlıcan Özdağ’a, kitabın editörlüğünü gerçekleştiren Fehmi Keskin’e, dizgisinden baskısına kadar emeği geçen yayınevinin her çalışanına teşekkürü borç biliriz. Bu serinin devamında yayınlanacak eserlerde de ismini saydığımız ekip arkadaşlarımızın büyük emeği ve alın teri bulunmaktadır. Bu kitabın ana amacı Nazilli ve çevresinde yaşayan halkımızın ve bilim dünyasının bölgeye dair mevcut bilgi altyapısını güçlendirmektir. Cumhuriyetimizin 100. Yılını kutladığımız zaman diliminde Nurettin Topçu’nun; “Hafızasız fert olmadığı gibi hafızasız millet de olmaz” düşüncesinden hareketle milletimizin tarihine dair hafızasını kuvvetlendirmek için eserin faydalı olmasını dileriz. GİRİŞ BÖLÜM 1 COĞRAFÎ ZEMİN: NAZİLLİ VE ÇEVRESİNİN TARİHÎ COĞRAFYASI Aydın ve Nazilli’nin Coğrafî Özellikleri Menderes Vadisi Menderes Vadisindeki Önemli Kentler Anadolu’da Thema Sisteminin Kurulması ve Batı Anadolu Yollar Coğrafyadan Vatana: Nazilli BÖLÜM 2 TARİHÎ ZEMİN: BÖLGENİN XIII. YÜZYILA KADAR SİYASİ DURUMU Genel Hatlarıyla Nazilli Tarihi: Anadolu’da Bizans ve Müslüman Arapların Mücadeleleri Antiocheia Savaşı (1211) ve Anadolu’nun Fetih Süreci 1277 Olayları Sonucunda Anadolu’da Selçuklu Otoritesinin Dağılışının Batı Anadolu’ya Etkisi BÖLÜM 3 DEĞİŞİM: TÜRKLEŞME Anadolu’nun ve Batı Anadolu’nun Türkleşme Süreci Anadolu’da ve Menderes Havzasında Vatanlaşmanın Manevi Harçları Batı Anadolu’da ve Nazilli’de Ahiler ve Vakıflar Aydın ve Nazilli Çevresinde Ahilik – Ahi Zaviyeleri Nazilli Adı ve Nazilli Çevresindeki Yer Adları SONUÇ KAYNAKLAR EK 1 AYDIN NAZİLLİ’DE BULUNAN SALUR DAMGALI MEZAR TAŞLARI Giriş Sonuç Kaynaklar EK 2 AYDINOĞULLARI’NIN ATASI: AYDIN BEY VE TÜRBESI Giriş Sonuç Kaynaklar EK 3 AYDINOĞLU HAVSA HATUN VE TÜRBESİ Giriş Sonuç Kaynaklar EK 4 KÜLTÜR VARLIKLARIYLA NAZILLI VE YÖRESINDE TÜRK MÜHRÜ 1. Nazilli Bölgesinin Tarihi Coğrafyası 2. Nazilli’ De Türk – İslam Dönemi Yapıları Kaynaklar