Kapat
0 Ürün
Alışveriş sepetinizde boş.
Kategoriler
    Filtreler
    Preferences
    Ara

    İnsan Hakları El Kitabı

    Yayınevi : Seçkin Yayıncılık
    Yazar : Komisyon
    ISBN :9789750291739
    Sayfa Sayısı :1088
    Baskı Sayısı :10
    Ebatlar :13.00 x 19.00
    Basım Yılı :2024
    650,00 ₺
    İnsan hakları, ülkemizde ve dünyada gitgide daha fazla önem verilen ve ilgi duyulan bir konu haline gelmiştir. İletişim olanaklarının artarak gelişmesi ve ülkeler arası geçişlerin giderek kolaylaşması insan haklarını küreselleştirmekte ve adeta "dünya vatandaşlığına" bir adım daha yaklaştırmaktadır. Anayasa Mahkemesi'ne bireysel başvuru yolunun kabulü de neredeyse bütün hukuki uyuşmazlıkların insan hakları perspektifinden ayrıca değerlendirilmesini gerektirmektedir. İnsan haklarına verilen anlam ve önemin tartışmalı toplumsal ve siyasi konularda ortak akla, nesnel ve bilimsel ölçütlere dayandırılması gerekir. Bu noktada "İnsan Hakları El Kitabı" gerek teorik yönüyle gerekse Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi ve Anayasa Mahkemesi kararlarından verdiği örneklerle önemli bir işlev görmektedir. Kitabın bu basısında, bir önceki basıya göre ortaya çıkan önemli yargı kararları ve mevzuat değişikliklerine yer verilmiştir. Kitabın Konu Başlıkları . İnsan Hakları Kavramı, Önemi ve Felsefi Temelleri . İnsan Haklarının Türleri . İnsan Hakları Hukukunun Temel İlkeleri ile Başlıca Hak ve Özgürlük Konuları . Temel Hak ve Özgürlüklerin Niteliği ve Sınırlandırılması Rejimi . İnsan Hakları ile İlgili Ulusal ve Uluslararası Koruma ve Denetim Mekanizmaları . Anayasa Mahkemesi'ne Bireysel Başvuru . Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi ve Mahkemeye Başvuru Koşulları Kitapla İlgili Kategoriler Hukuk Kitapları>Anayasa Hukuku>İnsan Hakları Sosyal Bilimler Kitapları>Siyaset Bilimi>İnsan Hakları Kitabın İçindekileri Onuncu Basıya Önsöz 5 Kısaltmalar 15 I. GİRİŞ 19 II. İNSAN HAKLARI KAVRAMI, ÖNEMİ, FELSEFİ TEMELLERİ VE ULUSLAR ARASI BOYUTLARI 28 A. İnsan Hakları Kavramı 28 1. Tanım 28 2. Nitelikleri 30 B. İnsan Haklarının Kısa Tarihi Gelişimi 32 1. Uluslararası Hukuktaki Tarihi Gelişim 34 2. Ulusal Hukuktaki Tarihi Gelişim 43 C. İnsan Haklarının Korunmasının Önemi 45 D. İnsan Hak ve Özgürlüklerin Felsefi Temelleri 49 1. Doğal Hukuk Anlayışı 50 2. Pozitif Hukuk Anlayışı 52 E. İnsan Haklarının Yakın Kavramlarla İlişkisi ve İnsancıl Hukuk 52 F. Temel Hakların Yatay ve Dikey Etkisi 54 G. Uluslararası Düzeyde İnsan Haklarının Korumayı Amaçlayan Başlıca Kurum ve Kuruluşlar ve Metinler 55 1. İnsan Haklarının Uluslararası Düzeyde Korumayı Amaçlayan Başlıca Kurum ve Kuruluşlar 55 a. Uluslararası Örgüt: Birleşmiş Milletler (BM) 55 b. Bölgesel Kuruluşlar 57 aa. Avrupa Konseyi 57 bb. Amerikan Devletleri Örgütü 58 cc. Afrika Birliği Örgütü 58 c. Uluslararası Gönüllü Kuruluşlar 59 2. İnsan Hakları ile İlgili Bazı Uluslararası Metinler 59 III. İNSAN HAKLARININ TÜRLERİ 63 A. Koruyucu Haklar, İsteme Hakları ve Katılma Hakları Ayırımı 63 B. Birinci, İkinci ve Üçüncü Kuşak Haklar Ayırımı 65 C. Kişisel, Sosyal, Ekonomik, Siyasal ve Kültürel Haklar Ayırımı 66 D. Bireysel Haklar–Kolektif Haklar Ayırımı 67 E. Şekli Haklar–Gerçek Haklar Ayırımı 67 F. İnsan Hakları–Yurttaş Hakları Ayırımı 68 IV. İNSAN HAKLARI HUKUKUNUN TEMEL İLKELERİ İLE BAŞLICA HAK VE ÖZGÜRLÜK KONULARI 69 A. İnsan Hakları Sözleşmelerinin Uygulanmasında Temel İlkeler, Yer ve Zaman Bakımından Uygulama Kuralları 69 1. Temel İlkeler 69 2. Yer Bakımından Uygulanma Alanı 75 3. Zaman Bakımından Uygulanma Alanı 88 4. Uluslararası Örgütler Çerçevesinde İşlenen Fiillerden Ötürü Sorumluluk 88 B. Başlıca Hak ve Özgürlük Konuları 95 1. Yaşama Hakkı (AY m.15/2, 17/1, AİHS m.2, İHEB m.3, KvSHS m.6, ABTHŞ m. 2) 97 a. Uygulama Alanı 97 b. Yaşamın Başlangıcı ve Sonu 107 c. Ölüm Cezası Sorunu 109 d. Yaşam Hakkını Koruma Yükümlülüğünün Kapsamı 112 e. Orantısız Güç Kullanılmasından Kaynaklanan Ölüm Olayları 153 2. İşkence Yasağı (AY m.17/3, AİHS m. 3, İHEB m.5, KvSHS m.7, ABTHŞ m.4) 168 a. Kavram ve Tanım 168 b. İşkence Yasağının Niteliği 178 c. Yükümlülüğün Kapsamı 180 d. İhlal Kategorileri 194 3. Kölelik, Angarya ve Zorla Çalıştırma Yasağı (AİHS m. 4, AY m. 18, ABA m. II–5) 246 a. Uygulama Alanı 246 b. Yükümlülüğün Kapsamı 249 c. İstisnalar 252 4. Kişi Özgürlüğü ve Güvenliği Hakkı (AİHS m. 5, AY m.19, AİHS’e Ek 4. Protokol m. 3, ABA m. II–6) 258 a. Koruma Alanı: Kişi Özgürlüğü ve Güvenliği 258 b. Kişi Özgürlüğüne Müdahale 261 aa. Kişi Özgürlüğü 261 bb. Müdahale 266 cc. Müdahalenin Yasaya Dayanması 269 c. Özgürlükten Yoksun Kılmanın Hukuka Uygun Sayıldığı Durumlar 271 aa. Yetkili Mahkeme Tarafından Mahkum Edilmesi Üzerine Bir Kimsenin Usulüne Uygun Olarak Hapsedilmesi (m.5/1 a). 271 bb. Bir Mahkeme Tarafından Yasaya Uygun Olarak Verilen Bir Karara Riayetsizlikten Dolayı veya Yasanın Koyduğu Bir Yükümlülüğün Yerine Getirilmesini Sağlamak İçin Bir Kimsenin Usulüne Uygun Olarak Yakalanması veya Tutulması (m.5/1 b) 273 cc. Suç İşlediği Hakkında Geçerli Şüphe Bulunan veya Suç İşlemesine ya da Suçu İşledikten Sonra Kaçmasına Engel Olmak Zorunluluğu İnancını Doğuran Makul Nedenlerin Bulunması Dolayısıyla, Bir Kimsenin Yetkili Merci Önüne Çıkarılmak Üzere Yakalanması ve Tutulması (m.5/1 c). 277 dd. Bir Küçüğün Gözetim Altında Eğitimi İçin Usulüne Uygun Olarak Verilmiş Bir Karar Gereği Tutulması veya Yetkili Merci Önüne Çıkarılmak Üzere Usulüne Uygun Olarak Tutulması (m.5/1–d) 298 ee. Bulaşıcı Hastalık Yayabilecek Bir Kimsenin, Bir Akıl Hastasının, Bir Alkoliğin, Uyuşturucu Madde Bağımlısı Bir Kişinin veya Bir Serserinin Usulüne Uygun Olarak Tutulması (m.5/1–e) 300 ff. Bir Kişinin Usulüne Aykırı Surette Ülkeye Girmekten Alıkonması veya Kendisi Hakkında Sınır Dışı Etme Ya Da Geri Verme İşleminin Yürütülmekte Olması Nedeniyle Usulüne Uygun Olarak Yakalanması veya Tutulması (m.5/1–f). 303 d. Özgürlüğünden Yoksun Bırakılan Kişiye Tanınan Haklar 305 aa. Yakalama ve Tutuklama Nedenlerinin ve İsnadın Sanığa En Kısa Zamanda Bildirilmesi (m. 5/2) 306 bb. Sanığın Hemen Bir Hakim veya Adli Görev Yapmaya Kanunun Yetkili Kıldığı Bir Memur Huzuruna Çıkarılması ve Tutukluluğun Makul Süre Devam Etmesi 309 cc. Sanığın Yakalama ve Tutuklamanın Kanuna Uygunluğunun Denetimini Sağlamak İçin Yargı Yoluna Başvurma Hakkı (m. 5/4) 325 dd. Yakınlarına Haber Verme Hakkı 338 ee. Sözleşmeye Aykırı Olarak Yakalanan ve Tutuklananlara Tazminat Ödenmesi 339 5. Adil Yargılanma Hakkı (AİHS m.6, AY m. 36–38, ABA m. II– 47, 48) 345 a. Hakkın Kapsamı 345 b. AİHS m. 6’nın Sistematiği ve Yapısı 360 c. Adil Yargılanma Hakkı Kapsamına Giren Bazı Alt Haklar 362 ca. Bir Yargı Yerine Başvurma Hakkı 362 cb. Davanın Hakkaniyete Uygun Dinlenmesini İstemek Hakkı 373 cc. Duruşmanın Halka Açıklığı 402 cd. Makul Sürede Yargılanma Hakkı 403 ce. Yasayla Kurulan, Tarafsız ve Bağımsız Bir Mahkeme Önünde Yargılanma Hakkı 407 d. Ceza Muhakemesinde Şüpheliye/Sanığa Tanınan Haklar 415 da. Masumiyet Karinesi 415 db. Şüpheli/Sanığın Kendisine Yönelik Suçlamanın Niteliği ve Nedeninden En Kısa Zamanda, Anladığı Bir Dilde ve Ayrıntılı Olarak Haberdar Edilme Hakkı (AİHS m. 6/3–a) 432 dc. Savunmasını Hazırlamak İçin Gerekli Zamana ve Kolaylıklara Sahip Olmak Hakkı (AİHS m. 6/3–b) 436 dd. Sanığın Kendisini Bizzat veya Seçeceği Bir Müdafi Yardımıyla Savunması (AİHS m. 6/3–c) 440 de. İddia Tanıklarına Soru Sorma Hakkı (AİHS m. 6/3–d) 448 df. Tercümandan Yararlanma Hakkı (AİHS m. 6/3–e) 455 6. Suçta ve Cezada Kanunilik (AİHS m. 7, AY. m. 38, ABA m. II–49) 456 7. Özel Hayatın ve Aile Hayatının Korunması (AY m. 17, 20 vd., AİHS m. 8, ABA m. II–7, 8, 9, 11) 470 a. Özel Hayata Saygı Hakkı 477 b. Aile Hayatına Saygı Hakkı 515 8. Konut Dokunulmazlığı Hakkı (AY m. 21, AİHS m. 8, ABA m. II–7) 527 9. Vicdan ve Din/İnanç Özgürlüğü (AY m. 24, 25, AİHS m. 9, ABA m. II–10, 22) 534 10. İfade Özgürlüğü (AY m. 25, 26, AİHS m. 10, İHEB m. 19) 568 a. Kavram ve Önemi 568 b. Uluslararası ve Ulusal Belgelerde Düzenlenişi 571 c. AİHM ve AYM İçtihatlarında İfade Özgürlüğü 572 d. Genel Değerlendirme 652 11. Haberleşme Özgürlüğü (AY m. 22, AİHS m. 8, ABA m. II–11) 665 12. Basın ve Kitle İletişim Özgürlüğü (AY m. 28 vd., AİHS m. 10, ABA m. II–11) 681 13. Örgütlenme Özgürlüğü (Dernek Kurma Özgürlüğü, Sendika Hakkı) (AY m. 33, 52, AİHS m.11, ABA m. II–12, 28) 724 a. Dernek Kurma Özgürlüğü 726 b. Sendika Özgürlüğü 730 14. Toplantı ve Gösteri Yürüyüşü Düzenleme Hakkı (AİHS m. 11, AY m. 34) 739 15. Evlenme ve Aile Kurma Hakkı (AİHS m. 12, İHEB m.16, MvSHS m. 23) 755 16. Etkili Başvuru Hakkı/Hak Arama Özgürlüğü (AİHS m.13, AY m. 36 ve 40, ABA m. II–47) 760 17. Dilekçe Hakkı (AY m. 74, ABA m. II–44) 763 18. Ayrımcılık Yasağı (AİHS m.14, AİHS’e Ek 12. Protokol m.1, ABA m. II–21, AY m. 10) 765 19. Mülkiyet Hakkı (AİHS Ek 1. Protokol m. 1, AY m. 35, ABA m. II–17) 779 a. Genel Olarak 779 b. Kapsamı 780 c. AİHM ve Anayasa Mahkemesi İçtihatlarında Mülkiyet Hakkı 782 d. Türkiye Açısından Sorunlu Alanlar 790 e. Mülkiyet Hakkının İhlali Durumunda Kesinleşen Maddi ve Manevi Tazminat Talepleri ile İlgili “İnsan Hakları Tazminat Komisyonuna Başvurulması” Zorunluluğu 806 20. Eğitim ve Öğrenim Hakkı (AİHS Ek 1. Protokol m. 2, AY m. 42, ABA m. II–14) 807 21. Seçme, Seçilme ve Siyasi Faaliyette Bulunma Hakkı (AY m. 67, AİHS Ek 1. Protokol m. 3, ABA m. II–39, 40) 827 22. Yerleşme ve Seyahat Özgürlüğü (AY m. 23, AİHS Ek 4. Protokol m. 2, 3, ABA m. II– 4/1) 839 23. Bilim ve Sanat Özgürlüğü (AY m. 27, ABA m. II–13) 841 24. Çalışma ve Sözleşme Özgürlüğü (AY m. 48 vd, Uluslararası Çalışma Örgütü (ILO) Sözleşmeleri, ABA m. II–15, 16, 27 vd.) 843 25. Sağlık Hakkı ve Hasta Hakları (AY m. 56, ABA m. II–35) 845 26. Çevre Hakkı (AY m. 56, ABA m. II–37) 867 27. Sosyal Güvenlik Hakkı (AY m. 60, ABA m. II–34) 874 28. Kadın Hakları 876 29. Engelli Hakları 885 30. Özgürlüğünden Mahrum Bırakılan Grupların Hakları 890 31. Yabancıların Sınır Dışı Edilmesine Karşı Usuli Güvenceler (AİHS’e Ek 7 no.lu Protokol m. 1) 896 32. Ceza İşlerinde Kanun Yollarına Başvuru Hakkı (AİHS’e Ek 7 no.lu Protokol m. 2) 897 33. Hatalı Kararlardan Dolayı Tazminat Hakkı (AİHS’e Ek 7 no.lu Protokol m. 3) 900 34. Çifte Yargılanma ve Cezalandırma Yasağı (AİHS’e Ek 7 no.lu Protokol m. 4, KvSHS m. 14/1, ATHŞ m. 50). 901 V. TEMEL HAK VE ÖZGÜRLÜKLERİN NİTELİĞİ VE SINIRLANMASI REJİMİ 903 A. Temel Hak ve Özgürlüklerin Niteliği 903 B. Temel Hak ve Özgürlüklerin Sınırlanması veya Durdurulması 903 C. Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesine Göre Olağanüstü Hal Uygulamaları 905 1. Genel Sınırlama Rejimi 905 2. Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi’nin 15. Maddesi Hükmü ve Değerlendirmesi 908 a. Savaş Hali–Kamusal Tehlike Şartı 909 b. Ölçülülük İlkesi 911 c. Uluslararası Hukuktan Doğan Yükümlülüklere Ters Düşmeme 913 d. Dokunulmaz Haklar 913 e. Usule İlişkin Koşul 914 3. Olağanüstü Halde İç Hukuk Yollarının Tüketilmesi 915 4. AİHM Kararlarından Örnekler 915 D. Temel Hak ve Özgürlüklerin Sınırlanmasının Sınırları 920 1. Hakkın Özüne Dokunmama 920 2. Ölçülülük İlkesi 921 3. Demokratik Toplum Düzeninin Gereklerine Uygun Olma 922 4. Sınırlamanın Kanunla Olması 923 VI. İNSAN HAKLARI İLE İLGİLİ ULUSAL VE ULUSLARARASI KORUMA VE DENETİM MEKANİZMALARI 925 A. Anayasa Mahkemesi’ne Bireysel Başvuru/Anayasa Şikayeti 925 1. Anayasa Şikayeti Kavramı 925 2. Anayasa Şikayetinin Nitelikleri 928 3. Anayasa Şikayetinin Konusu 931 4. Anayasa Şikayetinde Başvurucuya İlişkin Şartlar 933 5. Bireysel Başvuruların Kabul Edilebilirlik Şartları 935 6. Anayasa Şikâyetinde Hukuki Yarar Şartı 945 7. Başvurunun Yapılış Şekli (Başvuru Formunun Doldurulması ve Postalanması) 958 8. Esas İnceleme Sonucu Verilen Kararlar 960 B. Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi (AİHM) ve Mahkemeye Başvuru Koşulları 972 1. Genel Olarak 972 2. Mağdur Sıfatı 987 3. Başvurunun Reddi Nedenleri 992 a. Başvurunun İmzasız (Anonim) Olması 992 b. Başvurunun Mahkeme Tarafından Daha Önce İncelenmiş Başvuru Konusu ile Aynı Olması 993 c. Başvurunun Uluslararası Çözüm Organına Sunulmuş Olması 994 d. Başvurunun Sözleşme ve Ek Protokollerle Bağdaşmaması 996 e. Başvurunun Açıkça Dayanaktan Yoksun Olması 996 f. Başvurunun Kötüye Kullanılmış Olması 997 g. İç Başvuru Yollarının Tüketilmemiş Olması 1001 h. Süre koşulu 1009 i. Başvurucunun Önemli Zarar Görmemiş Olması 1015 4. AİHM’in İşleyişinin Genel Esasları 1019 5. AİHM’de Bireysel Başvuru Koşullarının Sıkılaştırılması 1027 C. Birleşmiş Milletler Kişisel ve Siyasi Haklara İlişkin Uluslararası Sözleşme ile Kurulan İnsan Hakları Komitesi 1029 D. Ulusal Diğer Bazı Organlar 1034 1. İl ve İlçe İnsan Hakları Kurulları 1034 2. Kamu Denetçisi (Ombudsman) 1038 3. Terör ve Terörle Mücadeleden Doğan Zararların Karşılanması Hakkında Kanun Gereğince Oluşturulan Zarar Tespit Komisyonları 1041 4. Avrupa İnsan Hakları Mahkemesine Yapılmış Bazı Başvuruların Tazminat Ödenmek Suretiyle Çözümü ile İlgili Komisyon 1045 5. Türkiye İnsan Hakları ve Eşitlik Kurumu 1046 AİHM İçtihatları Dizini 1049 Anayasa Mahkemesi Bireysel Başvuru Kararları Dizini 1067 Kavramlar Dizini 1073
    İnsan hakları, ülkemizde ve dünyada gitgide daha fazla önem verilen ve ilgi duyulan bir konu haline gelmiştir. İletişim olanaklarının artarak gelişmesi ve ülkeler arası geçişlerin giderek kolaylaşması insan haklarını küreselleştirmekte ve adeta "dünya vatandaşlığına" bir adım daha yaklaştırmaktadır. Anayasa Mahkemesi'ne bireysel başvuru yolunun kabulü de neredeyse bütün hukuki uyuşmazlıkların insan hakları perspektifinden ayrıca değerlendirilmesini gerektirmektedir. İnsan haklarına verilen anlam ve önemin tartışmalı toplumsal ve siyasi konularda ortak akla, nesnel ve bilimsel ölçütlere dayandırılması gerekir. Bu noktada "İnsan Hakları El Kitabı" gerek teorik yönüyle gerekse Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi ve Anayasa Mahkemesi kararlarından verdiği örneklerle önemli bir işlev görmektedir. Kitabın bu basısında, bir önceki basıya göre ortaya çıkan önemli yargı kararları ve mevzuat değişikliklerine yer verilmiştir. Kitabın Konu Başlıkları . İnsan Hakları Kavramı, Önemi ve Felsefi Temelleri . İnsan Haklarının Türleri . İnsan Hakları Hukukunun Temel İlkeleri ile Başlıca Hak ve Özgürlük Konuları . Temel Hak ve Özgürlüklerin Niteliği ve Sınırlandırılması Rejimi . İnsan Hakları ile İlgili Ulusal ve Uluslararası Koruma ve Denetim Mekanizmaları . Anayasa Mahkemesi'ne Bireysel Başvuru . Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi ve Mahkemeye Başvuru Koşulları Kitapla İlgili Kategoriler Hukuk Kitapları>Anayasa Hukuku>İnsan Hakları Sosyal Bilimler Kitapları>Siyaset Bilimi>İnsan Hakları Kitabın İçindekileri Onuncu Basıya Önsöz 5 Kısaltmalar 15 I. GİRİŞ 19 II. İNSAN HAKLARI KAVRAMI, ÖNEMİ, FELSEFİ TEMELLERİ VE ULUSLAR ARASI BOYUTLARI 28 A. İnsan Hakları Kavramı 28 1. Tanım 28 2. Nitelikleri 30 B. İnsan Haklarının Kısa Tarihi Gelişimi 32 1. Uluslararası Hukuktaki Tarihi Gelişim 34 2. Ulusal Hukuktaki Tarihi Gelişim 43 C. İnsan Haklarının Korunmasının Önemi 45 D. İnsan Hak ve Özgürlüklerin Felsefi Temelleri 49 1. Doğal Hukuk Anlayışı 50 2. Pozitif Hukuk Anlayışı 52 E. İnsan Haklarının Yakın Kavramlarla İlişkisi ve İnsancıl Hukuk 52 F. Temel Hakların Yatay ve Dikey Etkisi 54 G. Uluslararası Düzeyde İnsan Haklarının Korumayı Amaçlayan Başlıca Kurum ve Kuruluşlar ve Metinler 55 1. İnsan Haklarının Uluslararası Düzeyde Korumayı Amaçlayan Başlıca Kurum ve Kuruluşlar 55 a. Uluslararası Örgüt: Birleşmiş Milletler (BM) 55 b. Bölgesel Kuruluşlar 57 aa. Avrupa Konseyi 57 bb. Amerikan Devletleri Örgütü 58 cc. Afrika Birliği Örgütü 58 c. Uluslararası Gönüllü Kuruluşlar 59 2. İnsan Hakları ile İlgili Bazı Uluslararası Metinler 59 III. İNSAN HAKLARININ TÜRLERİ 63 A. Koruyucu Haklar, İsteme Hakları ve Katılma Hakları Ayırımı 63 B. Birinci, İkinci ve Üçüncü Kuşak Haklar Ayırımı 65 C. Kişisel, Sosyal, Ekonomik, Siyasal ve Kültürel Haklar Ayırımı 66 D. Bireysel Haklar–Kolektif Haklar Ayırımı 67 E. Şekli Haklar–Gerçek Haklar Ayırımı 67 F. İnsan Hakları–Yurttaş Hakları Ayırımı 68 IV. İNSAN HAKLARI HUKUKUNUN TEMEL İLKELERİ İLE BAŞLICA HAK VE ÖZGÜRLÜK KONULARI 69 A. İnsan Hakları Sözleşmelerinin Uygulanmasında Temel İlkeler, Yer ve Zaman Bakımından Uygulama Kuralları 69 1. Temel İlkeler 69 2. Yer Bakımından Uygulanma Alanı 75 3. Zaman Bakımından Uygulanma Alanı 88 4. Uluslararası Örgütler Çerçevesinde İşlenen Fiillerden Ötürü Sorumluluk 88 B. Başlıca Hak ve Özgürlük Konuları 95 1. Yaşama Hakkı (AY m.15/2, 17/1, AİHS m.2, İHEB m.3, KvSHS m.6, ABTHŞ m. 2) 97 a. Uygulama Alanı 97 b. Yaşamın Başlangıcı ve Sonu 107 c. Ölüm Cezası Sorunu 109 d. Yaşam Hakkını Koruma Yükümlülüğünün Kapsamı 112 e. Orantısız Güç Kullanılmasından Kaynaklanan Ölüm Olayları 153 2. İşkence Yasağı (AY m.17/3, AİHS m. 3, İHEB m.5, KvSHS m.7, ABTHŞ m.4) 168 a. Kavram ve Tanım 168 b. İşkence Yasağının Niteliği 178 c. Yükümlülüğün Kapsamı 180 d. İhlal Kategorileri 194 3. Kölelik, Angarya ve Zorla Çalıştırma Yasağı (AİHS m. 4, AY m. 18, ABA m. II–5) 246 a. Uygulama Alanı 246 b. Yükümlülüğün Kapsamı 249 c. İstisnalar 252 4. Kişi Özgürlüğü ve Güvenliği Hakkı (AİHS m. 5, AY m.19, AİHS’e Ek 4. Protokol m. 3, ABA m. II–6) 258 a. Koruma Alanı: Kişi Özgürlüğü ve Güvenliği 258 b. Kişi Özgürlüğüne Müdahale 261 aa. Kişi Özgürlüğü 261 bb. Müdahale 266 cc. Müdahalenin Yasaya Dayanması 269 c. Özgürlükten Yoksun Kılmanın Hukuka Uygun Sayıldığı Durumlar 271 aa. Yetkili Mahkeme Tarafından Mahkum Edilmesi Üzerine Bir Kimsenin Usulüne Uygun Olarak Hapsedilmesi (m.5/1 a). 271 bb. Bir Mahkeme Tarafından Yasaya Uygun Olarak Verilen Bir Karara Riayetsizlikten Dolayı veya Yasanın Koyduğu Bir Yükümlülüğün Yerine Getirilmesini Sağlamak İçin Bir Kimsenin Usulüne Uygun Olarak Yakalanması veya Tutulması (m.5/1 b) 273 cc. Suç İşlediği Hakkında Geçerli Şüphe Bulunan veya Suç İşlemesine ya da Suçu İşledikten Sonra Kaçmasına Engel Olmak Zorunluluğu İnancını Doğuran Makul Nedenlerin Bulunması Dolayısıyla, Bir Kimsenin Yetkili Merci Önüne Çıkarılmak Üzere Yakalanması ve Tutulması (m.5/1 c). 277 dd. Bir Küçüğün Gözetim Altında Eğitimi İçin Usulüne Uygun Olarak Verilmiş Bir Karar Gereği Tutulması veya Yetkili Merci Önüne Çıkarılmak Üzere Usulüne Uygun Olarak Tutulması (m.5/1–d) 298 ee. Bulaşıcı Hastalık Yayabilecek Bir Kimsenin, Bir Akıl Hastasının, Bir Alkoliğin, Uyuşturucu Madde Bağımlısı Bir Kişinin veya Bir Serserinin Usulüne Uygun Olarak Tutulması (m.5/1–e) 300 ff. Bir Kişinin Usulüne Aykırı Surette Ülkeye Girmekten Alıkonması veya Kendisi Hakkında Sınır Dışı Etme Ya Da Geri Verme İşleminin Yürütülmekte Olması Nedeniyle Usulüne Uygun Olarak Yakalanması veya Tutulması (m.5/1–f). 303 d. Özgürlüğünden Yoksun Bırakılan Kişiye Tanınan Haklar 305 aa. Yakalama ve Tutuklama Nedenlerinin ve İsnadın Sanığa En Kısa Zamanda Bildirilmesi (m. 5/2) 306 bb. Sanığın Hemen Bir Hakim veya Adli Görev Yapmaya Kanunun Yetkili Kıldığı Bir Memur Huzuruna Çıkarılması ve Tutukluluğun Makul Süre Devam Etmesi 309 cc. Sanığın Yakalama ve Tutuklamanın Kanuna Uygunluğunun Denetimini Sağlamak İçin Yargı Yoluna Başvurma Hakkı (m. 5/4) 325 dd. Yakınlarına Haber Verme Hakkı 338 ee. Sözleşmeye Aykırı Olarak Yakalanan ve Tutuklananlara Tazminat Ödenmesi 339 5. Adil Yargılanma Hakkı (AİHS m.6, AY m. 36–38, ABA m. II– 47, 48) 345 a. Hakkın Kapsamı 345 b. AİHS m. 6’nın Sistematiği ve Yapısı 360 c. Adil Yargılanma Hakkı Kapsamına Giren Bazı Alt Haklar 362 ca. Bir Yargı Yerine Başvurma Hakkı 362 cb. Davanın Hakkaniyete Uygun Dinlenmesini İstemek Hakkı 373 cc. Duruşmanın Halka Açıklığı 402 cd. Makul Sürede Yargılanma Hakkı 403 ce. Yasayla Kurulan, Tarafsız ve Bağımsız Bir Mahkeme Önünde Yargılanma Hakkı 407 d. Ceza Muhakemesinde Şüpheliye/Sanığa Tanınan Haklar 415 da. Masumiyet Karinesi 415 db. Şüpheli/Sanığın Kendisine Yönelik Suçlamanın Niteliği ve Nedeninden En Kısa Zamanda, Anladığı Bir Dilde ve Ayrıntılı Olarak Haberdar Edilme Hakkı (AİHS m. 6/3–a) 432 dc. Savunmasını Hazırlamak İçin Gerekli Zamana ve Kolaylıklara Sahip Olmak Hakkı (AİHS m. 6/3–b) 436 dd. Sanığın Kendisini Bizzat veya Seçeceği Bir Müdafi Yardımıyla Savunması (AİHS m. 6/3–c) 440 de. İddia Tanıklarına Soru Sorma Hakkı (AİHS m. 6/3–d) 448 df. Tercümandan Yararlanma Hakkı (AİHS m. 6/3–e) 455 6. Suçta ve Cezada Kanunilik (AİHS m. 7, AY. m. 38, ABA m. II–49) 456 7. Özel Hayatın ve Aile Hayatının Korunması (AY m. 17, 20 vd., AİHS m. 8, ABA m. II–7, 8, 9, 11) 470 a. Özel Hayata Saygı Hakkı 477 b. Aile Hayatına Saygı Hakkı 515 8. Konut Dokunulmazlığı Hakkı (AY m. 21, AİHS m. 8, ABA m. II–7) 527 9. Vicdan ve Din/İnanç Özgürlüğü (AY m. 24, 25, AİHS m. 9, ABA m. II–10, 22) 534 10. İfade Özgürlüğü (AY m. 25, 26, AİHS m. 10, İHEB m. 19) 568 a. Kavram ve Önemi 568 b. Uluslararası ve Ulusal Belgelerde Düzenlenişi 571 c. AİHM ve AYM İçtihatlarında İfade Özgürlüğü 572 d. Genel Değerlendirme 652 11. Haberleşme Özgürlüğü (AY m. 22, AİHS m. 8, ABA m. II–11) 665 12. Basın ve Kitle İletişim Özgürlüğü (AY m. 28 vd., AİHS m. 10, ABA m. II–11) 681 13. Örgütlenme Özgürlüğü (Dernek Kurma Özgürlüğü, Sendika Hakkı) (AY m. 33, 52, AİHS m.11, ABA m. II–12, 28) 724 a. Dernek Kurma Özgürlüğü 726 b. Sendika Özgürlüğü 730 14. Toplantı ve Gösteri Yürüyüşü Düzenleme Hakkı (AİHS m. 11, AY m. 34) 739 15. Evlenme ve Aile Kurma Hakkı (AİHS m. 12, İHEB m.16, MvSHS m. 23) 755 16. Etkili Başvuru Hakkı/Hak Arama Özgürlüğü (AİHS m.13, AY m. 36 ve 40, ABA m. II–47) 760 17. Dilekçe Hakkı (AY m. 74, ABA m. II–44) 763 18. Ayrımcılık Yasağı (AİHS m.14, AİHS’e Ek 12. Protokol m.1, ABA m. II–21, AY m. 10) 765 19. Mülkiyet Hakkı (AİHS Ek 1. Protokol m. 1, AY m. 35, ABA m. II–17) 779 a. Genel Olarak 779 b. Kapsamı 780 c. AİHM ve Anayasa Mahkemesi İçtihatlarında Mülkiyet Hakkı 782 d. Türkiye Açısından Sorunlu Alanlar 790 e. Mülkiyet Hakkının İhlali Durumunda Kesinleşen Maddi ve Manevi Tazminat Talepleri ile İlgili “İnsan Hakları Tazminat Komisyonuna Başvurulması” Zorunluluğu 806 20. Eğitim ve Öğrenim Hakkı (AİHS Ek 1. Protokol m. 2, AY m. 42, ABA m. II–14) 807 21. Seçme, Seçilme ve Siyasi Faaliyette Bulunma Hakkı (AY m. 67, AİHS Ek 1. Protokol m. 3, ABA m. II–39, 40) 827 22. Yerleşme ve Seyahat Özgürlüğü (AY m. 23, AİHS Ek 4. Protokol m. 2, 3, ABA m. II– 4/1) 839 23. Bilim ve Sanat Özgürlüğü (AY m. 27, ABA m. II–13) 841 24. Çalışma ve Sözleşme Özgürlüğü (AY m. 48 vd, Uluslararası Çalışma Örgütü (ILO) Sözleşmeleri, ABA m. II–15, 16, 27 vd.) 843 25. Sağlık Hakkı ve Hasta Hakları (AY m. 56, ABA m. II–35) 845 26. Çevre Hakkı (AY m. 56, ABA m. II–37) 867 27. Sosyal Güvenlik Hakkı (AY m. 60, ABA m. II–34) 874 28. Kadın Hakları 876 29. Engelli Hakları 885 30. Özgürlüğünden Mahrum Bırakılan Grupların Hakları 890 31. Yabancıların Sınır Dışı Edilmesine Karşı Usuli Güvenceler (AİHS’e Ek 7 no.lu Protokol m. 1) 896 32. Ceza İşlerinde Kanun Yollarına Başvuru Hakkı (AİHS’e Ek 7 no.lu Protokol m. 2) 897 33. Hatalı Kararlardan Dolayı Tazminat Hakkı (AİHS’e Ek 7 no.lu Protokol m. 3) 900 34. Çifte Yargılanma ve Cezalandırma Yasağı (AİHS’e Ek 7 no.lu Protokol m. 4, KvSHS m. 14/1, ATHŞ m. 50). 901 V. TEMEL HAK VE ÖZGÜRLÜKLERİN NİTELİĞİ VE SINIRLANMASI REJİMİ 903 A. Temel Hak ve Özgürlüklerin Niteliği 903 B. Temel Hak ve Özgürlüklerin Sınırlanması veya Durdurulması 903 C. Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesine Göre Olağanüstü Hal Uygulamaları 905 1. Genel Sınırlama Rejimi 905 2. Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi’nin 15. Maddesi Hükmü ve Değerlendirmesi 908 a. Savaş Hali–Kamusal Tehlike Şartı 909 b. Ölçülülük İlkesi 911 c. Uluslararası Hukuktan Doğan Yükümlülüklere Ters Düşmeme 913 d. Dokunulmaz Haklar 913 e. Usule İlişkin Koşul 914 3. Olağanüstü Halde İç Hukuk Yollarının Tüketilmesi 915 4. AİHM Kararlarından Örnekler 915 D. Temel Hak ve Özgürlüklerin Sınırlanmasının Sınırları 920 1. Hakkın Özüne Dokunmama 920 2. Ölçülülük İlkesi 921 3. Demokratik Toplum Düzeninin Gereklerine Uygun Olma 922 4. Sınırlamanın Kanunla Olması 923 VI. İNSAN HAKLARI İLE İLGİLİ ULUSAL VE ULUSLARARASI KORUMA VE DENETİM MEKANİZMALARI 925 A. Anayasa Mahkemesi’ne Bireysel Başvuru/Anayasa Şikayeti 925 1. Anayasa Şikayeti Kavramı 925 2. Anayasa Şikayetinin Nitelikleri 928 3. Anayasa Şikayetinin Konusu 931 4. Anayasa Şikayetinde Başvurucuya İlişkin Şartlar 933 5. Bireysel Başvuruların Kabul Edilebilirlik Şartları 935 6. Anayasa Şikâyetinde Hukuki Yarar Şartı 945 7. Başvurunun Yapılış Şekli (Başvuru Formunun Doldurulması ve Postalanması) 958 8. Esas İnceleme Sonucu Verilen Kararlar 960 B. Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi (AİHM) ve Mahkemeye Başvuru Koşulları 972 1. Genel Olarak 972 2. Mağdur Sıfatı 987 3. Başvurunun Reddi Nedenleri 992 a. Başvurunun İmzasız (Anonim) Olması 992 b. Başvurunun Mahkeme Tarafından Daha Önce İncelenmiş Başvuru Konusu ile Aynı Olması 993 c. Başvurunun Uluslararası Çözüm Organına Sunulmuş Olması 994 d. Başvurunun Sözleşme ve Ek Protokollerle Bağdaşmaması 996 e. Başvurunun Açıkça Dayanaktan Yoksun Olması 996 f. Başvurunun Kötüye Kullanılmış Olması 997 g. İç Başvuru Yollarının Tüketilmemiş Olması 1001 h. Süre koşulu 1009 i. Başvurucunun Önemli Zarar Görmemiş Olması 1015 4. AİHM’in İşleyişinin Genel Esasları 1019 5. AİHM’de Bireysel Başvuru Koşullarının Sıkılaştırılması 1027 C. Birleşmiş Milletler Kişisel ve Siyasi Haklara İlişkin Uluslararası Sözleşme ile Kurulan İnsan Hakları Komitesi 1029 D. Ulusal Diğer Bazı Organlar 1034 1. İl ve İlçe İnsan Hakları Kurulları 1034 2. Kamu Denetçisi (Ombudsman) 1038 3. Terör ve Terörle Mücadeleden Doğan Zararların Karşılanması Hakkında Kanun Gereğince Oluşturulan Zarar Tespit Komisyonları 1041 4. Avrupa İnsan Hakları Mahkemesine Yapılmış Bazı Başvuruların Tazminat Ödenmek Suretiyle Çözümü ile İlgili Komisyon 1045 5. Türkiye İnsan Hakları ve Eşitlik Kurumu 1046 AİHM İçtihatları Dizini 1049 Anayasa Mahkemesi Bireysel Başvuru Kararları Dizini 1067 Kavramlar Dizini 1073
    >