Ticari İşletmede Şube Kavramı ve Şube Olmaya Bağlanan Hüküm ve Sonuçlar

Günümüz ticaret hayatındaki işletmeler arası rekabet, işletme ağını daha geniş pazarlara taşıma ihtiyacı doğurur. İşletmelerin iktisadi açıdan büyüyüp gelişmesi, yeni pazarlara açılma ve müşterilerinin çoğalmasıyla doğru orantılıdır. Bu ihtiyaç vesilesiyle ortaya çıkan şubeler, merkezle birlikte ticari işletmeyi meydana getiren asli birimlerdendir. Ticari işletme organizasyonunun önemli bir parçasını teşkil eden şubelere, bu yüzden kanun koyucu tarafından özel birtakım hüküm ve sonuçlar bağlanmıştır. Şube kavramı, Türk Ticaret Kanunu yerine uygulama alanı sınırlı bazı kanunlarla Ticaret Sicil Yönetmeliği'nde tanımlanmıştır. Bu durum, bir birimin şube niteliğinde olup olmadığının tayini bakımından şüphesiz farklı görüşlerin ortaya atılması sonucunu doğurmuştur.

Bu çalışmada, doktrin ve uygulamadaki tartışmalar da dikkate alınarak, ticari işletme olarak adlandırılan bütünsel yapıda şube kavramının ne anlama geldiği ve esaslı unsurları ortaya konmuştur. Ayrıca şube kavramıyla birlikte bu kavrama özel hukukun birçok alanında bağlanan hüküm ve sonuçlar çalışmanın temelini oluşturmaktadır. Dolayısıyla bu çalışma, ticaret hukuku bakımından geri plana atılmış bir konunun ilk defa monografik düzeyde ele alınması bakımından, şube konusunda bir başvuru kaynağı olarak tasarlanmıştır.