Maliye Tarihi

İÇİNDEKİLER GİRİŞ 1—3 BİRİNCİ BÖLÜM: MALÎ SORUNLARIN SOSYOLOJİK KÖKENLERİ 4- 1 Kaynakça I İKİNCİ BÖLÜM; TARÎKTE VERGİ OLAYI 8—29 I — Genel 8 II — Vergilemenin Geçirdiği Tarihsel Aşamalar 10 A) İlkçağlarda vergi 11 B) Ortaçağda vergi 11 C) Yeniçağda vergi 12 III — Eski Toplumlarda ve Devletlerde Vergileme 13 A) Mezopotamya'da malî düzenlemeler 13 1 — Genel 14 11 — SUmerlller 17 a) Urukaglna reformları 19 b) Ur-Nammu kanunları 2û c) Lipit-İstar kanunları 21 d) Esnunna kanunları 21 lU — Babilliler 21 a) Hammurabi kanunları 23 b) Amml-Şaduqa fermanı 24 İv — Asurlular 24 B) Tevrat (Ahd-i Atik) ta vergileme 26 C) Antik Yunan'da ve Roma'da vergileme 26 D) Bizans'ta vergileme . 27 Kaynakça 28 ÜÇÜNCÜ BÖLÜM: İSLAMDA KAMU MALİYESİ 30—37 I — Genel 30 II — Vergileme Esasları 31 III — Vergi Çeşitleri 32 vn A) Zekât 32 i — Zekâtın konusuna İlişkin şartlar 32 11 — Zekât'n konuları 32 B) Cizye . 33 C) Haraç 34 D) Gümrük vergisi 34 E) Ganimet 34 P) Veraset vergisi 35 G) Olağanüstü vergiler 35 IV — Vergi Dışı Gelirler 35 A) Fey 35 B) Miras 35 C) Haram servet 35 D) Devlet işletmelerinin gelirleri 35 E) Vakıflar 35 F) Defineler 36 y — Harcamalar 36 A) Zekât gelirlerinin harcanacağı yerler ..36 B) Diğer gelirlerin harcama yerleri 36 VI — Bütçenin Hazırlanması 36 VII — Hazine (beytülmal) 37 Kaynakça . 37 DÖRDÜNCÜ BÖLÜM: BATI ÜLKELERİNDE MALİ OLAYLAR I — Genel 38 II — İngiltere'de 38 III — Fransa'da ,41 A) Genel 41 B) Püujade hareketi 46 IV — Almanya'da 48 V — Amerika Birleşik Devletleri'nde 51 A) Bağımsızlıktan önceki dönem 51 B) Bağımsızhktan sonraki dönem 52 Kaynakça... 53 BEŞİNCİ BÖLÜM: OSMANLI İMPARATORLLUĞU'NDA MAIİ OLAYLAR VE MALÎ SİSTEM 55—88 I — Genel 55 II — Osmanlı Devleti'nin Kuruluşundan İstanbul'un Fethine Ka- darki Dönem 55 III — İstanbul'un Fethinden Tanzimat'a Kadarki Dönem 57 IV — Tanzimat Öncesi Osmanlı Malî Sistemi 61 A) Kamu gelirleri 61 I — Genel özellikleri 61 II - Gelir türleri 62 a) Şer'I vergiler (tekâllf.l gerlyye) 62 1 — Zekât 62 2 — Öşür 63 3 — Haraç . 63 b) Örfî vergiler (tekâlif-1 örfiyye) 64 a) Emanet yöntemi 65 b) Dirlik yöntemi...65 c) İltizam yöntemi 66 B) Kamu harcamaları . 66 1 — Harcama yöntemleri 67 a) Para ile satınalma yöntemi 67 b) Kamu gelirlerini toplama yetkisinin devri yön¬ temi 67 11 — Harcamaların bileşimi 68 C) Bütçe uygulaması 68 V — 16. Yüzyıldan Sonra Ortaya Çıkan Bunalım ve Nedenleri ... 69 A) Malî bunalım 70 B) Malî bunalımın nedenleri 70 1 — Akçedeki gümüş kaybı, enflasyon ve vergiler 70 11 — Dünya ticaretindeki gelişmeler 72 İÜ — Timar sisteminin bozulması ..... 72 tv — Fetihlerin durması 74 V — Yönetici sınıfın bozulması 74 VI — Tazminat Sonrası Mali Gelişmeler 74 A) Genel 74 B) Malî reformlar 75 C) Dış ticaret 78 D) Dış borçlar 79 1 — Dış borçlanmayı doğuran nedenler 80 11 — Dış borçların gelişimi 80 a) İlk borçlanmadan malî iflasa 80 b) Muharrem Kararnamesi ve Düyun-u Umumiye 82 c) 1918 ve sonrası 85 Kaynakça 86 SONUÇ: 89—91 KAYNAKLAR ; . 92—95