Da'i Mehmed Efendi: Nevhatü'l Uşşak

Da‘i Mehmed Efendi tarafından 1649 yılında yazılan Nevhatü’l-Uşşak Türk edebiyatı tarihinde kaleme alınmış sergüzeştnameler arasında seçkin bir yere sahiptir. Mesnevi nazım şekliyle yazılmış metnin içinde aşıkane şiirler ve sevgilinin ölümü üzerine yazılmış mersiyeler de yer almaktadır. Konusunu gerçek hayattan alan bu eser, Da‘i Mehmed Efendi’nin 1645-1648 yılları arasında başından geçen sıra dışı bir aşk hikayesini anlatmaktadır. Mecazi aşktan İlahi aşka giden yolda Da‘i Mehmed Efendi, yaşadıklarını en ince ayrıntısına kadar anlatmaktan çekinmemiş; sergüzeştini samimi bir eda ve sade bir dille ifade etmiştir. Yazıldığı devirde ve sonraki asırlarda sevilerek okunan bu mesnevi, tam bir kompozisyon bütünlüğüne sahip ve anlatım teknikleri açısından da oldukça zengin bir eserdir. Nevhatü’l-Uşşak sadece bir aşk hikayesi olmayıp aynı zamanda hikmet ve öğütler ihtiva eden bir nasihatnamedir.

Elinizde bulunan bu kitapta, Da‘i Mehmed Efendi’nin hayatı ve eserleri hakkında ayrıntılı bilgi verildikten sonra Nevhatü’l-Uşşak adlı mesnevisi incelenmiştir. Bunun akabinde müellif hattından çoğaltıldığı kesin olarak ifade edilen iki nüshanın mukayesesiyle kurulmuş tenkitli metne yer verilmiştir.