İbn Hacer’in Buhari Savunusu

Buhârî’nin de diğer muhaddisler gibi, verdiği hükümlerin bazılarında yanılmış olmasının uzak bir ihtimal olmadığı görülecektir. Buhârî’yi hadis ilminde zirve olarak kabul eden İbn Hacer, muhtemelen bu gerçeği görmek istemediği için el-Camiu’s Sahîh’i her halükarda savunmaya çalışmaktadır. Bu amaçla Buhârî’ye yöneltilmiş olan tenkitlerin hemen hepsini cevaplamaya çalışmaktadır. Verdiği cevapların büyük bir kısmının tatminkar olmaktan uzak oldukları aşikardır. İlmi bir çalışmada takip edilmesi gereken yol, Buhârî’yi her halükarda savunmak yerine, onun da bir insan olarak yanılabileceğini kabul etmek ve ona yöneltilmiş olan tenkitleri bazı ön kabullerle reddetmek yerine objektif bir şekilde ele alıp değerlendirme olmalıdır.